22 Aug, 2025
शिक्षा, स्वास्थ्य तथा सूचना प्रविधि समितिले मिति २०८२ भाद्र ५ गते पारित गरेको विद्यालय शिक्षा विधेयकका कतिपय प्रावधानहरूमा असन्तुष्टि जनाउँदै प्रतिनिधिसभा र राष्ट्रिय सभाबाट पनि नसच्याए गत चैतमा काठमाडौँमा गरेको २९ दिने आन्दोलनभन्दा पनि ठूलो आन्दोलन गर्ने चेतावनी शिक्षक महासंघले दिएको समाचार र निजी तथा संस्थागत विद्यालयहरुले विद्यालयका सवारी साधन समेत प्रयोग गरी आन्दोलनको सुरुवात गरेका समाचारप्रति बालबालिका शान्तिक्षेत्र राष्ट्रिय अभियान (सिजप)को गम्भीर ध्यानाकर्षण भएको छ । विद्यालय सञ्चालक तथा शिक्षकहरूको आन्दोलनको कारण विधार्थी तथा बालबालिकाको पढ्न पाउने हक कुण्ठित नहोस् भन्नेमा सबै सचेत बन्न जरुरी छ ।
विगतमा पनि विभिन्न विषयमा विद्यालय र बालबालिकालाई प्रभाव पार्ने खालका आन्दोलन र विद्यालय बन्दको आह्वान हुने गरेको थियो भने अहिले विभिन्न विद्यालयहरुले आफ्ना विद्यालयका सवारी साधनहरु प्रर्दशन गरी बाटो अवरुद्ध गर्ने र आन्दोलनका चरणहरुका विषयमा चेतावनी दिने लगायतका घटनाहरुले विद्यार्थीको सिकाइ प्रक्रियामा कुनैपनि अवरोध आउन नदिनेगरी सजग रही बालबालिकाले शान्तिपूर्ण वातावरणमा शिक्षा आर्जन गर्न पाउने र विकासको अधिकारको सुनिश्चितता गर्न सम्बद्ध सबै निकायमा जोडदार माग गर्दछौँ ।
नेपालको संविधानको धारा ३१ ले प्रत्येक नागरिकलाई आधारभूत शिक्षाको पहुँच हुने सुनिश्चितता गरेको छ, यसैगरी बालबालिका सम्बन्धी ऐन, २०७५ को दफा १५ मा शिक्षाको अधिकार अन्तर्गत प्रत्येक बालबालिकालाई प्रचलित कानून बमोजिम आधारभूत तहसम्मको शिक्षा अनिवार्य र निःशुल्क तथा माध्यमिक तहसम्मको शिक्षा निःशुल्क रूपमा बालमैत्री वातावरणमा पाउने अधिकारको सुनिश्चित गरिएको छ । वि.स. २०७८ को जनगणना अनुसार ३३.८४ प्रतिशत बालबालिका रहेका छन्, जसमध्ये अधिकांश बालबालिका विद्यालय उमेरका नै रहेको हुँदा यी बालबालिकाको शिक्षाको अधिकारलाई भय रहित र कुनैपनि नाममा भएको हड्ताल र आन्दोलनका चपेटामा पर्न नदिनका लागि सबैमा अनुरोध गर्दछौँ । बालबालिका र शिक्षासँग सम्बद्ध विद्यमान नीतिगत तथा कानूनी मान्यताहरुको पालना गरी बालबालिकाको शिक्षा तथा विकासको अधिकारको सुनिश्चितता गर्न नेपाल सरकार सहित सम्बद्ध सम्पूर्ण जिम्मेवार व्यक्ति तथा निकायलाई अपिल गर्दछौँ ।